Safe Streets

Vrouwen zouden zich altijd en overal veilig moeten kunnen voelen op straat. Wat zij ook dragen, hoe zij zich ook gedragen, waar zij ook heen gaan, op welke tijd van de dag dan ook. Helaas is dat niet het geval. Seksuele en fysieke intimidatie in de openbare ruimte is een probleem dat wereldwijd in iedere gemeente speelt – ook in Nederland. Onderzoek in aantal Nederlandse steden toont aan dat meer dan 80% van de vrouwen en meisjes te maken heeft gehad met seksuele intimidatie of andere vormen van seksueel geweld in de openbare ruimte. Een derde van de vrouwen en meisjes is daadwerkelijk ongewenst betast op straat, bij het uitgaan of in het openbaar vervoer. En iedere week doen 24 vrouwen in Nederland aangifte van verkrachting. UN Women Nederland onderneemt nu actie tegen onveiligheid op straat met het Safe Streets project.

Het Safe Streets Project

UN Women Nederland onderneemt actie tegen onveiligheid op straat in Nederland met het project Safe Streets. Gemeenten kunnen de Safe Streets declaratie ondertekenen waarbij zij toezeggen een stappenplan te maken om de veiligheid in hun gemeente te vergroten door seksuele en fysieke intimidatie in publieke ruimten aan te pakken. Lees hier meer over de huidige Safe Streets gemeenten.

Ben of ken jij iemand die graag straatintimidatie in jouw gemeente aan wilt pakken en meer wilt weten over het Safe Streets project? Stuur dan een email naar safe@unwomen.nl.

 

Onze aanpak

Samen met gemeenten pakken wij dit probleem vanuit vier invalshoeken aan:

 

Onderzoek

Preventie

Meldingsbereidheid

Bewustwording

Onderzoek

Het is belangrijk om eerst in kaart brengen wat aan de hand is. De vrouwen die in de gemeente wonen weten dat beter dan ambtenaren en consultants. Er is meerdere manieren om de vrouwen te vragen, surveys, focus groep discussies, vrouwenschouwen etc. Het is ook belangrijk om niet alleen maar vragen over problemen maar ook wat ze graag zullen zien gebeuren. Vaak weten de bewoners van een wijk best wat aanpak goed zou zijn.

 

Preventie

De inrichting van de openbare ruimte heeft veel invloed op het gevoel van veiligheid van vrouwen. Door middel van onderzoek kan een gemeente beter begrijpen waar de knelpunten zitten, en die op creatieve manieren oplossen.

Met diverse instrumenten kunnen problemen rond fysieke en seksuele intimidatie van vrouwen en meisjes in kaart worden gebracht. Deze instrumenten omvatten onder andere:

  • In kaart brengen van aangiften en meldingen bij politie of andere instanties;

  • Bevolkingsonderzoek naar de veiligheidsbeleving van vrouwen en meisjes en de incidentie van fysieke en seksuele intimidatie, al dan niet in het kader van de Veiligheidsmonitor;

  • Focusgroepen van vrouwen en meisjes om de aard en locaties van fysieke en seksuele intimidatie te bespreken, en oplossingen van de doelgroep zelf te inventariseren;

  • Een vrouwenschouw, waarbij vrouwen en meisjes knelpunten in de openbare ruimte kunnen aangeven.

Een andere manier om straatintimidatie te voorkomen is het bestrijden van de onderliggende oorzaak van straatintimidatie; het gedrag van de jongens en mannen die zich er schuldig aan maken. Seksistische beeldvorming over mannelijkheid, over wat stoer en cool is en over hoe mannen en vrouwen zich zouden moeten gedragen liggen vaak ten grondslag aan overschrijdend gedrag van jongens en mannen richting vrouwen. Niet altijd, maar vaak is er sprake van een groepsproces, waarin mannen vooral ten opzichte van elkaar willen bewijzen dat zij ‘echte mannen’ zijn door vrouwen seksueel te intimideren. Om straten echt veilig te maken moeten we deze beeldvorming aanpakken, door jongens en mannen voor te lichten en uit te nodigen om te praten over wat mannelijkheid en vrouwelijkheid is. Daarbij is het van belang dat jongens en mannen niet alleen geïnformeerd worden, maar ook dat zij zich uitspreken, ook naar elkaar; geweld tegen vrouwen, seksuele intimidatie en seksisme zijn niet stoer en mannelijk.

 

Meldingsbereidheid

Doordat weinig vrouwen aangifte doen of een melding maken van straatintimidatie blijft de werkelijke omvang van het probleem onbekend en gaan daders bijna altijd vrijuit, om het een volgende keer weer te doen. UN Women Nederland roept vrouwen op om aangifte te doen. Daarbij is het uiteraard nodig dat politie en gemeenten iedere melding serieus nemen, en doen wat mogelijk is om de daders te straffen. Deel je ervaring met ons, zodat we beter zicht krijgen in de omvang en voldoende voorbeelden hebben om te bespreken met de burgemeesters van je gemeente.

De Orange the World campagne in 2020 stond in het teken van melden. Het is helaas niet altijd duidelijk hoe straatintimidatie gemeld kan worden. Voor intimidatie op straat is er geen specifiek meldpunt. Wel zijn er verschillende organisaties en stichtingen die zich hiervoor inzetten, zoals Stichting Stop Straatintimidatie en Fairspace.

Als je straatintimidatie wilt melden, kun je hier een overzicht vinden van organisaties die je kunnen helpen.

 

Bewustwording

Een belangrijke stap is het creëren van bewustwording over de omvang en de gevolgen van fysieke en seksuele intimidatie, onder vrouwen en meisjes en zeker ook onder mannen en jongens. Bewustwording en dialoog kunnen leiden tot het stellen van een gezamenlijke norm; in deze gemeente is het onacceptabel dat vrouwen en meisjes op straat, in het uitgaansleven of in het openbaar vervoer geïntimideerd worden. Bewustwording kan onder andere worden gecreëerd door middel van:

  • discussiebijeenkomsten;
  • publiekscampagnes;
  • publicaties in lokale media en op sociale media;
  • toespraken van en interviews met lokale politici en stakeholders;
  • gesprekken en discussie met en tussen jongens en mannen.